Σε αντίθεση με το 2022, όταν τα παναραβικά μέσα ενημέρωσης κάλυπταν εκτενώς τις διαμαρτυρίες και πολλοί Άραβες αξιωματούχοι έβλεπαν μια ενδεχόμενη πτώση του καθεστώτος της Τεχεράνης ως ιστορική ευκαιρία, σήμερα η αντίδραση είναι υποτονική και προσεκτική. Η αλλαγή αυτή εξηγείται από δύο βασικούς παράγοντες: Τη σχετική αποδυνάμωση του Ιράν και τον αυξανόμενο φόβο του αραβικού κόσμου απέναντι στο ενδεχόμενο χάους.
Τα τελευταία χρόνια, και ιδίως μετά τους πολέμους που ακολούθησαν τη σφαγή της 7ης Οκτωβρίου 2023, η ιρανική περιφερειακή ισχύς έχει δεχθεί σοβαρά πλήγματα. Το δίκτυο των συμμάχων και πληρεξουσίων του Ιράν στη Μέση Ανατολή έχει αποδιαρθρωθεί: Η Χεζμπολάχ στον Λίβανο έχει αποδυναμωθεί σημαντικά, το καθεστώς Άσαντ στη Συρία έχει καταρρεύσει και το ίδιο το Ιράν υπέστη σφοδρούς ισραηλινούς και αμερικανικούς βομβαρδισμούς. Ακόμη και εμβληματικές φυσιογνωμίες του ιρανικού κατεστημένου, όπως ο διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης Χοσεΐν Σαλαμί, δεν βρίσκονται πια στο προσκήνιο, σκοτώθηκαν σε αεροπορικά πλήγματα. Για πολλούς Άραβες αξιωματούχους, το Ιράν μοιάζει πλέον περισσότερο με β’ κατηγορίας δύναμη παρά με τον περιφερειακό γίγαντα του παρελθόντος.
Ωστόσο, η σχετική αυτή αποδυνάμωση δεν σημαίνει ότι το Ιράν είναι ακίνδυνο. Οι κυβερνήσεις του Κόλπου παρακολουθούν με ανησυχία τις εξελίξεις, ιδιαίτερα υπό το φως των απειλών του Ντ. Τραμπ για νέα αμερικανική επέμβαση. Παρότι το Ισραήλ έπληξε σημαντικό μέρος του ιρανικού οπλοστασίου, η Τεχεράνη διατηρεί ακόμη χιλιάδες πυραύλους μικρού βεληνεκούς, ικανούς να πλήξουν στόχους σε ολόκληρο τον Κόλπο. Η συμβολική επίθεση στο αμερικανικό στρατόπεδο στο Κατάρ έδειξε ότι το Ιράν, ακόμη και υπό πίεση, μπορεί να προκαλέσει αποσταθεροποίηση. Οι απειλές για διεύρυνση των στόχων, ακόμη και προς χώρες όπως το Μπαχρέιν, ενισχύουν τη νευρικότητα των αραβικών καθεστώτων.
Πέρα από τον άμεσο στρατιωτικό κίνδυνο, οι Άραβες ηγέτες φοβούνται πάνω απ’ όλα τι θα ακολουθήσει μια ενδεχόμενη κατάρρευση του ιρανικού κράτους. Η εμπειρία του Ιράκ και της Συρίας τους έχει διδάξει ότι η διάλυση ενός κράτους γεννά προσφυγικές ροές, εξάπλωση εξτρεμιστικών ομάδων, λαθρεμπόριο όπλων και ναρκωτικών. Ένα αποσταθεροποιημένο Ιράν, με πληθυσμό άνω των 90 εκατομμυρίων και τεράστια στρατιωτικά αποθέματα, θα μπορούσε να εξελιχθεί σε εφιάλτη για ολόκληρη την περιοχή. Ο φόβος του χάους φαίνεται να υπερισχύει της ελπίδας για αλλαγή.
