ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ

Επιστροφή της Γερμανίας στην Ευρώπη;

Παρά τις αρχικές προσδοκίες, το Ταμείο Ανάκαμψης απεδείχθη μια παρέκκλιση ειδικού σκοπού που δεν σήμαινε στροφή της ευρωπαϊκής στρατηγικής προς τον κοινό δανεισμό και την αναδιανομή πόρων στην Ευρώπη.

Πριν ένα χρόνο, λίγο πριν την εισβολή Πούτιν στην Ουκρανία, η Γερμανία είχε ήδη αρχίσει να πιέζει τους εταίρους της για άμεση επιστροφή στην κανονικότητα του Συμφώνου Σταθερότητας.

Τα παραπάνω είχαν σαν συνέπεια να περάσουμε από την διαρκή προσμονή μιας ευρωπαϊκής στροφής της Γερμανίας, στην παραδοχή ότι τα όρια της ευρωπαικής της φιλοδοξίας τερματίσθηκαν στην μινιμαλιστική Συνθήκη της Λισαβόνας.

Σήμερα, το  σύνθημα «Πρώτα η Αμερική» του Τραμπ συνεχίζεται από τον Μπάιντεν με λήψη μέτρων επιδότησης και προστατευτισμού της εγχώριας βιομηχανικής παραγωγής, έναν οικονομικό εθνικισμό που αποκαλείται ήδη Εμπορικός Πόλεμος.

Είναι δυνατόν τα ευρωπαϊκά ταμπού του Βερολίνου, κυρίως η άρνησή του για την αμοιβαιοποίηση του κινδύνου μέσω κοινού δανεισμού, να εμποδίσουν μια ευρωπαϊκή -άξια του ονόματός της- απάντηση στην επιθετική στάση των ΗΠΑ;

Αν δεχθούμε ότι τα συντεταγμένα κράτη δεν αυτοκτονούν, τότε το Βερολίνο είναι θέμα χρόνου να κάνει στροφή 180ο μοιρών απέναντι στην πρόκληση της εμβάθυνσης της ευρωπαικής ολοκλήρωσης.

Στις αρχές του 20ου αιώνα κυριαρχούσαν ο ανταγωνισμός Βρετανίας-Ρωσίας για την κυριαρχία στην Κεντρική Ασία που πήρε το προσωνύμιο το «Μεγάλο Παιχνίδι» αλλά και ο γαλλοβρετανικός ανταγωνισμός για την κυριαρχία στην υποσαχάρια Αφρική.  που παραλίγο να προκαλέσει θερμό επεισόδιο στην Φασόντα του Σουδάν.

Η ασυνάρτητη και ανεύθυνη  πολιτική των διαδόχων του Μπίσμαρκ οδήγησε μέσα σε λίγα χρόνια Βρετανία, Ρωσία και Γαλλία σε συσπείρωση έναντι της Γερμανίας που πρόβαλλε σαν επικίνδυνη αναθεωρητική μεγάλη δύναμη ως προς τις παγκόσμιες ισορροπίες και συσχετισμούς.

Αμέσως μετά το τέλος του πολέμου, το 1945, οι ΗΠΑ εγκατέλειψαν την Βρετανία και προσέγγισαν την ηττημένη Γερμανία:

  • Η Βρετανία δεσμεύθηκε να εξοφλήσει τα δάνεια που πήρε στην διάρκεια του πολέμου μέχρι και της τελευταίας στερλίνας.
  • Για να λάβει νέο δάνειο υποχρεώθηκε να καταργήσει τα τείχη δασμολογικής προστασίας που διασφάλιζαν ότι η Βρετανική Αυτοκρατορία λειτουργούσε σαν Ενιαία Αγορά.
  • Οι ΗΠΑ πριμοδότησαν με κάθε δυνατό τρόπο την ανοικοδόμηση της Γερμανίας και την επέλεξαν ως στρατηγικό σύμμαχο, με κορυφαία χειρονομία το κούρεμα κατά 85% του χρέους της στην Διεθνή Διάσκεψη του 1953.

Το 1957 ο τότε υφυπουργός Εξωτερικών της Δυτικής Γερμανίας Χαλστάιν διετύπωσε το δόγμα που φέρει το όνομα του, σύμφωνα με το οποίο η Βόννη διέκοπτε αυτόματα τις διπλωματικές σχέσεις με όποια χώρα αναγνώριζε την Ανατολική Γερμανία. Δέκα χρόνια αργότερα, αφού το δόγμα Χαλστάιν ζημίωσε ζωτικά συμφέροντα της Βόννης, έγινε στροφή 180ο μοιρών με την Οστ Πολιτίκ του Μπράντ.

Η ενεργειακή χειραφέτηση της Γερμανίας και της Ε.Ε από την Ρωσία μπορεί  να αποδώσει κέρδη μόνον σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα. Βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα η Ε.Ε  και κυρίως η Γερμανία χρειάζονται την στήριξη των ΗΠΑ ώστε η πορεία προς την απεξάρτηση να είναι διαχειρίσιμη.

Σε αντίθετη περίπτωση η Διατλαντική Σχέση θα υποστεί μη αντιστρέψιμο κλονισμό καθώς στο Βερολίνο θα θυμηθούν τον ορισμό του ΝΑΤΟ που έδωσε λίγο μετά την ίδρυση του ο πρώτος Γενικός Γραμματέας της Ατλαντικής Συμμαχίας. Ότι, δηλαδή, «το ΝΑΤΟ υπάρχει για να κρατά τους Αμερικανούς μέσα, τους Ρώσους απέξω , και τους Γερμανούς κάτω»…

 

Εάν θέλετε κάθε πρωί το ενημερωτικό δελτίο του KReport στο email σας και πρόσβαση σε όλο το περιεχόμενό μας, κάντε μια δοκιμαστική συνδρομή!