ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ

ΑΡΘΡΑ
ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ KREPORT

Η «Βαβέλ» της ενέργειας στην Ευρώπη

Χαμηλά βρίσκεται πήχης των προσδοκιών για την έκτακτη Σύνοδο Κορυφής των Υπουργών Ενέργειας στις 30 Σεπτεμβρίου, που θα κληθεί να τοποθετηθεί έναντι στο νέο ενεργειακό πακέτο που παρουσίασε η Κομισιόν την περασμένη Τετάρτη.

«Κίτρινη κάρτα» στο σχέδιο έχουν ήδη βγάλει οι ενεργοβόρες βιομηχανίες της ΕΕ που κάνουν λόγο για «αόριστες προτάσεις»  που δεν επαρκούν για να αποκλιμακώσουν τις υψηλές τιμές ενέργειας και να ανασχέσουν την τάση κλεισίματος παραγωγικών μονάδων και προσωρινών απολύσεων. 

Οι σύνδεσμοι των εταιρειών ΑΠΕ όπως η Wind Europe τάχθηκαν κατά του πλαφόν στην τιμή αποζημίωσης των ηλεκτροπαραγωγών πλην φυσικού αερίου, υποστηρίζοντας ότι με αυτόν τον τρόπο υπονομεύεται η πράσινη μετάβαση.

 Διακριτική…γκρίνια διατυπώνεται και από τις εταιρείες ορυκτών καυσίμων (για τις οποίες έχει προταθεί εισφορά αλληλεγγύης στα υπερκέρδη του 2022), με το επιχείρημα ότι μεγάλο μέρος των κερδών αυτών αφορά εξαγωγές -που φέρνει ρευστότητα στις εθνικές οικονομίες- και πόρους που επενδύονται σε παραγωγικές δραστηριότητες. «Δεν μπορούμε να μιλάμε για υπερκέρδη σε μια διεθνοποιημένη αγορά», σημειώνουν με νόημα παράγοντες του κλάδου.

Προβληματισμός όμως επικρατεί και σε αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, όπου επικρατεί η άποψη ότι οι Βρυξέλλες -για άλλη μια φορά- δεν ήρθησαν στο ύψος των περιστάσεων και εισηγήθηκαν ημίμετρα, από τα οποία απουσιάζει η πανευρωπαϊκή εμβέλεια και η χρηματοδότηση από εργαλεία της ΕΕ, ακόμα και από τα αδιάθετα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης.  Στο επίκεντρο του προβληματισμού βρίσκεται ο στόχος για υποχρεωτική μείωση 5% της κατανάλωσης ρεύματος στις ώρες αιχμής, όταν υπάρχει αυξημένη ζήτηση. Αρκετές από τις 27 χώρες της ΕΕ επιδιώκουν ο στόχος να είναι προαιρετικός . Άλλες διερωτώνται πώς μπορούν να οριστούν οι «ώρες αιχμής» και αντιτίθενται σε πρόσθετες ρυθμίσεις στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.

Οι εκπρόσωποι των εθνικών κυβερνήσεων -σε επίπεδο Μόνιμων Αντιπροσωπειών- έκαναν μια πρώτη συζήτηση επί του σχεδίου την Πέμπτη και θα υποβάλλουν τα σχόλιά τους τις επόμενες ημέρες. Όμως, οι μεγάλες εθνικές διαφορές που υπάρχουν εγείρουν τον κίνδυνο να μην υπάρξει συμφωνία στις 30 του μηνός.

Για παράδειγμα, η Ολλανδία έχει μια απελευθερωμένη αγορά ηλεκτρισμού, που δυσχεραίνει την ανάκτηση των εσόδων των ηλεκτροπαραγωγών πλην φυσικού αερίου. Το Λουξεμβούργο, η Λιθουανία και η Λετονία που είναι καθαροί εισαγωγείς ηλεκτρικής ενέργειας προειδοποίησαν ότι, καθώς έχουν μικρή ηλεκτροπαραγωγή δεν θα ανακτήσουν επαρκή υπερέσοδα για να στηρίξουν τους καταναλωτές τους, εκτός και εάν οι γειτονικές χώρες μοιραστούν μαζί τους τα δικά τους υπερέσοδα (δύσκολο…). Η Πολωνία και η Ουγγαρία είναι μεταξύ των κρατών που αντιδρούν στην ιδέα να περάσουν τα όποια μέτρα με την διαδικασία του «κατεπείγοντος» που απαιτεί ενισχυμένη πλειοψηφία (δηλαδή την έγκριση τουλάχιστον 15 χωρών),  επιχειρηματολογώντας ότι το πακέτο περιέχει φορολογικά μέτρα για τα οποία οι αποφάσεις λαμβάνονται ομόφωνα.

Εκτός του σχεδίου Κανονισμού που θα συζητηθεί την μεθεπόμενη Παρασκευή βρίσκεται η εισήγηση της επιβολής πλαφόν στις διεθνείς τιμές του φυσικού αερίου. Παρά τον πυρετό δημόσιων δηλώσεων (και παρασκηνιακών ζυμώσεων…) των τελευταίων ημερών, δεν κατέστη εφικτό να βρεθεί σημείο συμβιβασμού Ο Κυριάκος Μητσοτάκης -από τους πλέον ένθερμους υποστηρικτές αυτής της παρέμβασης- εξέφρασε την Παρασκευή την λύπη του που Βρυξέλλες και εθνικές κυβερνήσεις δεν έχουν καταφέρει ακόμα να φτάσουν σε συμφωνία.

Είναι γεγονός ότι η τσεχική προεδρία της ΕΕ έχει επιφορτίσει την Κομισιόν να προτείνει μηχανισμούς τόσο για τον περιορισμό των τιμών φυσικού αερίου, όσο και για την  ενίσχυση της ρευστότητας των ενεργειακών ομίλων που αντιμετωπίζουν υψηλές απαιτήσεις για ενέχυρα στις προθεσμιακές αγορές (ακόμα ένα μέτρο που δεν έχει «ωριμάσει» επαρκώς).

Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι το μομέντουμ για ένα πλαφόν στις διεθνείς τιμές φυσικού αερίου ενισχύεται, αλλά ακόμα δεν υπάρχουν ενδείξεις «λευκού καπνού» για το πώς αυτό θα μπορούσε να λειτουργήσει. Όπως δήλωσε στους Financial Times υψηλόβαθμος διπλωμάτης των Βρυξελλών, «Υπάρχουν 60 αποχρώσεις του πλαφόν. Ταξιδεύουμε σε όλο τον κόσμο για να βρούμε φυσικό αέριο και την ίδια στιγμή λέμε ότι το θέλουμε φθηνότερα…»

 

 

Εάν θέλετε κάθε πρωί το ενημερωτικό δελτίο του KReport στο email σας και πρόσβαση σε όλο το περιεχόμενό μας, κάντε μια δοκιμαστική συνδρομή!