Kreport > Uncategorized > Το μεγάλο παζάρι του Ερντογάν με ΗΠΑ-Ευρωπαϊκή Ένωση

Το μεγάλο παζάρι του Ερντογάν με ΗΠΑ-Ευρωπαϊκή Ένωση

Του Βαγγέλη Αρεταίου

Η αρνητική στάση που εξέφρασε ο Ταγίπ Ερντογάν στην προοπτική ένταξης της Φινλανδίας και της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ είναι πολύ πιθανόν να σημάνει την απαρχή ενός μεγάλου παζαριού ανάμεσα στην Άγκυρα και τις ΗΠΑ και ΕΕ. Αυτό εκτιμούν Τούρκοι αναλυτές με τους οποίους μίλησε το Kreport. Σημειώνουν ότι η Άγκυρα θα προσπαθήσει να εκμαιεύσει όλων των ειδών ανταλλάγματα από την Δύση, τόσο όσον αφορά τα εξοπλιστικά και κυρίως τα F16 όσο και άλλα ζητήματα που αφορούν το κουρδικό, το κράτος δικαίου στην Τουρκία αλλά και ευρύτερα την εξωτερική της πολιτική. Στην Άγκυρα εκτιμούν ότι στο τέλος η Τουρκία θα δώσει την συγκατάθεση της αλλά το ερώτημα είναι, πλέον, με ποιο τίμημα.

Για την ένταξη νέων μελών στο ΝΑΤΟ απαιτείται ομοφωνία και έτσι η Τουρκία έχει έναν πολύ σημαντικό μοχλό πίεσης πόσο μάλλον που η θετική ψήφος της Άγκυρας ενδέχεται να προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στις σχέσεις της Τουρκίας με την Ρωσία.

Η αναφορά του Ταγίπ Ερντογάν στην Σουηδία και στην Φιλανδία ως χώρες που φιλοξενούν τρομοκρατικές οργανώσεις, εννοώντας το ΡΚΚ και την ακροαριστερή DHKP-C αλλά και στην Ελλάδα, ισχυριζόμενος ότι το ΝΑΤΟ είχε κάνει λάθος που δέχθηκε την Ελλάδα λόγω της αρνητικής στάσης της Αθήνας στην Άγκυρα, θεωρήθηκαν ως δείγματα της σκληρής διαπραγμάτευσης που ετοιμάζεται να διεξάγει η Τουρκία.

Το ρίσκο βέβαια που πάλι παίρνει ο Τούρκος Πρόεδρος και η Άγκυρα είναι μεγάλο και δεν πρέπει να υποβαθμιστεί ούτε όσον αφορά τις σχέσεις της με την Ουάσιγκτον και τις Βρυξέλλες ούτε στο εσωτερικό, όπου η στάση αυτή θα κινδυνεύσει να βαθύνει ακόμα πιο πολύ την ήδη βαθιά πόλωση, με ότι αυτό σημαίνει για τις επερχόμενες εκλογές.

Πάντως, ο Ταγίπ Ερντογάν έχει καταλάβει ότι τα περιθώρια ελιγμών του απέναντι στη Δύση είναι μεγάλα. Ήδη από το 2016 και την συμφωνία με την ΕΕ για τους πρόσφυγες, η ΕΕ έχει δείξει ότι δεν έχει ούτε την πρόθεση αλλά ούτε και την δύναμη να πιέσει την Τουρκία ούτε για τις εξελίξεις στο εσωτερικό της χώρας, με την ενδυνάμωση του αυταρχισμού, ούτε στην εξωτερική πολιτική, όπως καταδεικνύει η σιωπή της Ένωσης όσον αφορά την απόσταση που η Τουρκία κρατά απέναντι στις κυρώσεις.

Η προοπτική ένταξης της Σουηδίας και της Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ δίνουν ακόμα ένα μεγάλο «ατού» στον Ταγίπ Ερντογάν ο οποίος δεν θα διστάσει να το χρησιμοποιήσει στο έπακρο. Και τα ανταλλάγματα που μπορεί να ζητήσει είναι πολλά: F16 και άλλα εξοπλιστικά από τις ΗΠΑ, ακόμα περισσότερη ελευθερία κινήσεων στο θέμα των κυρώσεων, περισσότερη στήριξη –ή έστω ακόμα περισσότερη σιωπή εκ μέρους της Ουάσιγκτον και της ΕΕ- σε θέματα που αφορούν την Συρία, τους πρόσφυγες καθώς και τις κινήσεις της Τουρκίας στο Ιράκ, ενδεχομένως και στα θέματα που αφορούν τη νοτιοανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο. Και φυσικά -κάτι πολύ σημαντικό για τον Τούρκο Πρόεδρο στην σημερινή συγκυρία- σιωπή όσον αφορά τα εσωτερικά της χώρας του, την καταστολή της αντιπολίτευσης, η οποία έχει ήδη αρχίσει να εντείνεται ύστερα από την απόφαση της τουρκικής δικαιοσύνης να ζητήσει ποινή φυλάκισης εις βάρος της δημοφιλούς επικεφαλής της αριστερής πτέρυγας του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP) Τζανάν Καφταντζίογλου, και προφανώς και τους Κούρδους.

Θα δεχθούν οι ΗΠΑ και οι ΕΕ το νέο «παζάρι» αυτό και μέχρι πόσο είναι έτοιμες να ενδώσουν; Αυτό θα εξαρτηθεί πολύ από τις εξελίξεις στην Ουκρανία και την ένταση της εχθρότητας με την Ρωσία. Ίσως και από την ένταση της καταστολής στο εσωτερικό της Τουρκίας. Η ισχύς της Τουρκίας και του Ταγίπ Ερντογάν τόσο στην διεθνή σκηνή όσο και στο εσωτερικό της χώρας του δεν πρέπει να υποτιμάται αλλά ούτε πρέπει να θεωρείται πάντα δεδομένη.