Kreport > articles > Το απόλυτο κακό και οι νέες συνθήκες

Το απόλυτο κακό και οι νέες συνθήκες

Του Τάκη Καμπύλη

Για δεκαετίες, η πυρηνική ενέργεια ήταν το απόλυτο κακό. Οι αντιδράσεις  ξεκίνησαν για την στρατιωτική της χρήση, αλλά γρήγορα αυτός ο διαχωρισμός εξέπεσε ως μάλλον περιττός. Πολλά διεθνή κινήματα από το ροκ μέχρι το αντιρατσιστικό κρατούσαν ψηλά το διάσημο έμβλημα με το λογότυπο «πυρηνική ενέργεια;-όχι ευχαριστώ!». 

Στην αρχή της δεκαετίας του ’80  φουντώνει η αντιπαράθεση στις πολεμικές πυρηνικές ομπρέλες των δύο στρατοπέδων και στον φόβο του πατήματος ενός κουμπιού. 

Στα μέσα της δεκαετίας του ’80 το θέμα αποκτά και νέα διάσταση με  αφορμή το ευρύτερο ζήτημα της ταφής έναντι αμοιβής  σε φτωχές χώρες χιλιάδων τόνων τοξικών αποβλήτων –με αναφορές και σε πυρηνικά απόβλητα.

Η τραγωδία του Τσερνομπίλ (1986) έδειξε να επιβεβαιώνει εκείνους που είχαν υιοθετήσει το αίτημα της πλήρους κατάργησης.

25 χρόνια μετά,  η Φουκουσίμα στην Ιαπωνία (2011) ενίσχυσε ακόμη περισσότερο τους φόβους έναντι της πυρηνικής ενέργειας –αφού έδειξε ότι ατυχήματα είναι πιθανά  και σε χώρες με δημοκρατικές δομές και αξιοπιστία στα μέτρα προφύλαξης.

Για πολλούς το «πυρηνικό» ήταν πλέον ταμπού, η κόκκινη γραμμή. Αν στην ιστορία των δυστυχημάτων προσθέσουμε και τις αδιευκρίνιστες συνθήκες θανάτου της ακτιβίστριας Κάρεν Σίλκγουντ στις ΗΠΑ (1974) και την απήχηση που είχε η κινηματογραφική της εκδοχή, τότε γίνεται αντιληπτό ότι το σημαντικότερο εμπόδιο για τα πυρηνικά είναι το κλίμα δυσπιστίας.

Είναι φόβος ή λογική διαχείρισης ρίσκου; Όταν  ένα ατύχημα μπορεί να έχει επίπτωση σε χιλιάδες ίσως και εκατομμύρια πολίτες ποια είναι τα όρια ασφαλείας;

Αν πρόκειται για  τεκμηριωμένη δυσπιστία τότε μια απάντηση είναι περισσότερη διαφάνεια, περισσότερος έλεγχος –σ’ όλη την πυρηνική αλυσίδα.

Θεωρητικά, θα ήταν μια παρωχημένη συζήτηση –ιδίως μετά την απόφαση της Γερμανίας να θέσει χρονοδιάγραμμα κλεισίματος των δικών της πυρηνικών σταθμών.

Όχι παντού. Για παράδειγμα στην καρδιά της Ευρώπης η Γαλλία στηρίζει περίπου το 70% της ενέργειάς της στα πυρηνικά της εργοστάσια. Και προγραμματίζει νέους σταθμούς.  ΗΠΑ και Ρωσία προχωρούν σταθερά στη δική τους πυρηνική επόμενη μέρα. Ακολουθούν κι άλλες χώρες.

Η Κομισιόν επανέλαβε χτες αυτό που ισχύει στην Ευρώπη: Και πυρηνική ενέργεια (Γαλλία) και φυσικό αέριο(Γερμανία).

Το νέο είναι ότι ανοίγει πάλι ένα πολύ σημαντικό θέμα κάτω από νέες συνθήκες: Την κλιματική αλλαγή.

Είναι, λοιπόν,  μια ευκαιρία μόνο για το πυρηνικό λόμπυ ή για περισσότερους;