Kreport > Uncategorized > Κεντρική Ασία, η «πίσω αυλή» της Ρωσίας

Κεντρική Ασία, η «πίσω αυλή» της Ρωσίας

Τι ακριβώς έγινε στο Καζακστάν τις πρώτες μέρες του 2022 δεν είναι σαφές για την ώρα. Αυθεντική λαϊκή εξέγερση την οποία προσπάθησαν να την χειραγωγήσουν ισλαμιστές φονταμενταλιστές κάθε μορφής, έκφανσης και κοπής ή διαμάχη στην κορυφή της κυβερνώσας νομενκλατούρας  που επεκτάθηκε και σε απόπειρα χειραγώγησης μιας αυθεντικής εξέγερσης;

Οι διεθνείς αντιδράσεις στην αιματηρή καταστολή των διαδηλώσεων στην Άλμα Άτα ήταν από τυπικές προτροπές για αποφυγή κλιμάκωσης της βίας έως απούσες.

Για πρώτη φορά μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ, το 1991, έγινε στρατιωτική επέμβαση της Ρωσίας και των στενών συμμάχων της σε χώρα της πρώην ΕΣΣΔ, χωρίς ουσιαστική αντίδραση των ΗΠΑ και της Δύσης -στάση που, εκ των πραγμάτων, ενθαρρύνει και μελλοντικές παρεμβάσεις στην Κεντρική Ασία. Τέλος, έλαμψε διά της απουσίας του το Συμβούλιο Συνεργασίας των Τουρκόφωνων Κρατών, στην τελευταία Σύνοδο Κορυφής του οποίου, στην Κωνσταντινούπολη, τον περασμένο Νοέμβριο, ο Ερντογάν ανέλαβε την ηγεσία του.

Έτη φωτός μοιάζουν να χωρίζουν τις αντιδράσεις της Δύσης απέναντι σε εξεγερσιακής μορφής κινητοποιήσεις στο Κίεβο  στα τέλη του 2013 και στο Μινσκ πρόσφατα, με αυτές για τις ταραχές στην Άλμα Άτα και τις νέες ισορροπίες στην πρωτεύουσα της χώρας Νουρσουλτάν, με τον πρόεδρο Τοκάγιεφ να μεταλλάσσεται σε λίγες μέρες από αχυράνθρωπος του πρώην προέδρου Ναζαρμπάγιεφ σε πραγματικό ηγέτη.

Στην ολιγοήμερη παραμονή του εκστρατευτικού σώματος της Ρωσίας και των συμμάχων της στο Καζακστάν συμμετείχαν και στρατιωτικές δυνάμεις της Αρμενίας, μια καλά μελετημένη επιλογή ώστε να μην δοθεί η παραπλανητική εντύπωση ότι επρόκειτο για μια οικογενειακή υπόθεση των μουσουλμανικών και τουρκόφωνων χωρών της πρώην ΕΣΣΔ.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το Καζακστάν μαζί με το Αζερμπαϊτζάν  είναι στενοί σύμμαχοι της Τουρκίας και μαζί με το Ουζμπεκιστάν είναι ο ηγετικός πυρήνας του Οργανισμού Τουρκόφωνων Κρατών. Ο Ερντογάν τον Οκτώβριο του 2020 πρότεινε την δημιουργία ενός Τουρκικού ΝΑΤΟ.

Οι εθνικιστικοί κύκλοι στην Τουρκία από το ακροδεξιό ΜΗΡ του Μπαχτσελί μέχρι μια πτέρυγα των Κεμαλιστών δεν έχασαν την ευκαιρία να παρουσιάσουν τα γεγονότα στο Καζακστάν ως άλλη μια διεθνή συνωμοσία κατά των περιφερειακών φιλοδοξιών της Τουρκίας και, πιο συγκεκριμένα, ως προληπτική επίθεση κατά του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών.

Σε αντίθεση με τον Ισλαμισμό στις  διάφορες εκφάνσεις του, ο Παντουρκισμός η Παντουρανισμός είχε πάντοτε επιρροή και διείσδυση και στους εκσυγχρονιστές και κοσμικούς. Ο ηγέτης του κινήματος των Νεότουρκων του 1908 στη Θεσσαλονίκη  Εμβέρ Πασάς σκοτώθηκε το 1920 στην Κεντρική Ασία πολεμώντας τους Μπολσεβίκους.

Χωρίς καλά –καλά να το αντιληφθούμε στην σκιά της έντασης γύρω από την Ουκρανία η Ρωσία διαμήνυσε ότι η Κεντρική Ασία είναι αποκλειστική ζώνη επιρροής της με τον ίδιο τρόπο που ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τίοντορ Ρούζβελτ είχε χαρακτηρίσει στις αρχές του 20ου αιώνα την Λατινική Αμερική ως την «πίσω αυλή» των ΗΠΑ…