Kreport > Uncategorized > Από τα lockdown στις ελλείψεις αγαθών

Από τα lockdown στις ελλείψεις αγαθών

του Θοδωρή Κούβακα

Η πανδημία και οι επιπτώσεις της τα τελευταία δύο χρόνια αποτυπώνονται με τον πιο εύγλωττο τρόπο στις αλυσίδες εφοδιασμού σε όλο τον πλανήτη. Στην Ελλάδα έχουν ήδη παρατηρηθεί σημαντικές ελλείψεις σε διάφορους τομείς. Αποτυπώνονται στα άδεια ή μισο-άδεια ράφια των καταστημάτων. Το πρόβλημα θα γίνει εντονότερο, και αισθητό από τους καταναλωτές, τον Μάρτιο, συντηρώντας το κύμα αυξήσεων και επιβαρύνοντας και τον πληθωρισμό. Σε όλο τον πλανήτη παρατηρούνται ελλείψεις τελικών προϊόντων αλλά και ενδιάμεσων αγαθών. Εργοστάσια στην Ιαπωνία, τη Γερμανία και τις ΗΠΑ υπολειτουργούν ή σταματούν τελείως λόγω έλλειψης πρώτων υλών ή μεμονωμένων εξαρτημάτων.

Χαρακτηριστικό το παράδειγμα της Toyota που αναγκάστηκε να περιορίσει τις προβλέψεις πωλήσεών της τρεις φορές τους τελευταίους δώδεκα μήνες, όχι εξ αιτίας μειωμένης ζήτησης, αλλά επειδή οι προμηθευτές της δεν ήταν σε θέση να παραδώσουν εγκαίρως αρκετά τσιπ και άλλα -κυρίως πλαστικά- εξαρτήματα. Ανάλογη είναι η κατάσταση και στη Γερμανία. Πολλά εργοστάσια υπολειτουργούν επειδή λείπουν μικροτσίπ ή πλαστικά εξαρτήματα που κατασκευάζονται “φασόν” από άλλες εταιρείες. Στέλεχος εταιρείας του Αμβούργου που παράγει -μεταξύ άλλων- περονοφόρα οχήματα, επισημαίνει στο KReport ότι οι χρόνοι παράδοσης για ειδικά πλαστικά εξαρτήματα που αναθέτει σε συνεργαζόμενη επιχείρηση, από 6 έως 8 εβδομάδες από την παραγγελία προπανδημίας, έχουν φτάσει ακόμη και στις 65 εβδομάδες. Οι προμηθευτές τους, μάλιστα, προειδοποιούν ότι το κόστος της πρώτης ύλης έχει αυξηθεί κατά 100%, κάτι που θα αποτυπωθεί στην επόμενη συμφωνία τους. Για να μη σταματήσει να λειτουργεί το εργοστάσιο, συσσωρεύονται ημι-έτοιμες παραγγελίες, που συνεπάγονται πρόσθετο κόστος σε αποθηκευτικούς χώρους. Για να ολοκληρώσουν την παραγωγή όταν παραλάβουν τα εξαρτήματα που τώρα λείπουν, θα χρειαστούν πολύ περισσότερες εργατοώρες απ’ ότι στο επιχειρηματικό σχέδιο, με αποτέλεσμα να εκμηδενίζεται το περιθώριο κέρδους. «Σταματήσαμε να υπολογίζουμε κέρδος» λέει ο Α. Γκ., «προσπαθούμε μόνο να περιορίσουμε τη ζημιά». Τα lockdown σε όλες τις χώρες, σχεδόν για όλο το 2021, και οι απώλειες προσωπικού προκάλεσαν ελλείψεις σε πρώτες ύλες και εξαρτήματα, δεκαπλασίασαν το κόστος των θαλάσσιων μεταφορών, ανέτρεψαν κάθε σχεδιασμό και προγραμματισμό.

Το πρόβλημα αγγίζει τον πυρήνα του επιχειρηματικού μοντέλου που κυριαρχεί στην παγκοσμιοποίηση: Παραγγελίες εκεί όπου υπάρχουν οι χαμηλότερες τιμές και παραλαβή των εξαρτημάτων ή τελικών προϊόντων, προσαρμοσμένη με ακρίβεια στον ρυθμό της παραγωγής ή της διάθεσης στους τελικούς καταναλωτές. Ένα μοντέλο που λειτουργεί ικανοποιητικά σε ιδανικές συνθήκες και καταρρέει όταν σπάσει ένας κρίσιμος κρίκος. Η πανδημία έσπασε όχι μόνο έναν αλλά πολλούς κρίκους αυτής της αλυσίδας.